|
Józef Wittlin, List do Gombrowicza, 9 stycznia 1950 r. [i.e.
1951]
Wittlin, poeta, powieściopisarz i tłumacz, mieszkający
po wojnie w Nowym Jorku, a podziwiający Gombrowicza jeszcze
w okresie przedwojennym, pisze aby wyrazić swój „absolutny
entuzjazm” po przeczytaniu Ślubu, o którym
przeczytał po raz pierwszy od Czesława Miłosza (wtedy
attaché kulturalnego w Waszyngtonie). Namawia Gombrowicza,
by ten skontaktował się z Jerzym Giedroyciem i Józefem
Czapskim w nadziei, że Kultura opublikuje zarówno
sztukę jak i powieść Trans-Atlantyk. Sam
Wittlin opublikował w Kulturze w 1951 r. „Obronę
Gombrowicza”, którą następnie przerobił
na przedmowę do tomu obejmującego Trans-Atlantyk
i Ślub, opublikowanego przez Kulturę
w 1953 r. W swoim Dzienniku Gombrowicz opisał tę
przedmowę jako „majstersztyk klarownej perswazji i dobroci,
naładowanej najbardziej współczesną dynamiką”.
W swojej przedmowie, która przedstawiła Gombrowicza
nowemu pokoleniu polskich czytelników, Wittlin zapewnia,
że „wszystkie dzieła Gombrowicza są tak skonstruowane
i mają taką siłę wybuchową, że wywołują
zmiany, i to nieraz bardzo gwałtowne, w całym naszym stanie
intelektualnego i uczuciowego posiadania”.
|